حوزهء علماى حديث در مدينه محمّد بن اسحاق از نسل سوم كسانى است كه در مدينه أحاديث و روايات مربوط به تاريخ و سير و مغازى پيغمبر اسلام صلعم را تدوين كرده‌اند . نسل اول - سر سلسلهء نسل اوّل محدّثان و پيشواى راويان اخبار تاريخى و يكى از فقهاى هفتگانهء مدينه عروة بن الزّبير بن العوّام ( متولّد بين 23 تا 29 و متوفّى بين 91 تا 99 هجرى ) نوهء دخترى ابو بكر و راوى بلا فصل از عايشه است . از عروه در كلّيّهء كتابهاى سيره و مغازى و كتابهاى تاريخ و صحاح و مسانيد ، أخبار و احاديث فراوانى نقل كرده‌اند و در مغازى او را اولين كسى دانسته‌اند كه صاحب تصنيف بوده است . در اين كه عروه اطّلاعات خود را در كتابى تحرير كرده و يا آنكه فقط آن را به صورت منظّم و مبوّبى به اشخاص املاء مىكرده است معلوم نيست . ولى درين شك نيست كه عبد الملك بن مروان ( خليفه از 65 تا 86 ) از عروه دربارهء ابتداى اسلام پرسشهائى كرده و او در نامه‌هائى كه در جواب عبد الملك نوشته از ابتداى نزول وحى و آغاز كار مسلمين

--> [ ( - ) ] عن عاصم بن عمر بن قتاده و يزيد بن رومان و محمد بن ابراهيم و غيره و يروى عن فاطمة بنت المنذر بن الزبير و كانت امرأة هشام بن عروه فبلغ ذلك هشاما فقال هو كان كأن يدخل على امرأتى ، كأنه أنكر ذلك . و خرج من المدينة قديما فلم يرو عنه أحد منهم غير ابراهيم بن سعد ، و كان محمد بن اسحاق مع العباس بن محمد بالجزيره و كان أتى أبا جعفر بالحيره فكتب له المغازى فسمع منه أهل الكوفه بذلك السبب و سمع منه أهل الجزيرة حين كان مع العباس بن محمد و أتى الرى فسمع منه أهل الرى ، فروايته من هؤلاء البلدان اكثر ممن روى عنه اهل المدينة و أتى بغداد فأخبرنى ابن محمد بن اسحاق قال : مات ببغداد سنة خمسين و مائه و دفن فى مقابر الخيزران ، و قال غيره من العلماء : توفى محمد بن اسحاق سنة احدى و خمسين و مائه . و كان كثير الحديث و قد كتبت عنه العلماء منهم من يستضعفه » .